خانه اخبار ارزها آیا اصول شرعی با معاملات ارز دیجیتال موافق است؟

آیا اصول شرعی با معاملات ارز دیجیتال موافق است؟

آیا اصول شرعی با معاملات ارز دیجیتال موافق است؟

زمان مطالعه : 

8 دقیقه

به نظر می‌رسد که دنیای اسلام آماده رواج و گسترش دارایی‌های دیجیتال است، چون عالمان دینی آن مدعی هستند که معاملات ارز دیجیتال کاملا با قانونی شریعت سازگار است.

  با اینکه این روز‌ها در کشور‌های غربی، دین و پول دو مسئله کاملا جدا از هم هستند، اما در اسلام و مخصوصا برای کسانی که از اصول شرعی تبعیت می‌کنند، این دو پیوندی ناگسستنی با هم دارند. همچنین در گذشته، تلاش‌های زیادی برای معرفی دنیای ارز دیجیتال به سیستم‌های مالی مبتنی بر شریعت اسلام صورت گرفته که از جمله آن‌ها میتوان به شبکه استلار و حلال چین (Halal Chain) نام برد. روی هم رفته، این بازار هنوز بسیار نوظهور است و هنوز به اندازه کافی به بلوغ نرسیده که در کشور‌های اسلامی پذیرفته شود.

بیشتر بخوانید: ارز دیجیتال چیست؟ related_content

با اینحال، بنابر بیانیه مهمی که توسط کمیسیون بورس و شورای مشاوره دینی مالزی منتشر شد، معامله دارایی‌های دیجیتال کاملا با قانون این کشور سازگاری دارد. این قانون جدید، هم باعث رشد اکوسیستم اقتصادی مالزی می‌شود و هم دستورالعملی ایجاد می‌کند تا کشور‌های شریعت مدار دیگر هم از آن استفاده کنند و ارز دیجیتال را بهتر بپذیرند و در عین حال با اصول اخلاقی و ارزش‌های دین اسلام هم منطبق باشند.

برای اینکه بهتر بفهمید که دنیای ارز دیجیتال چگونه با اصول شرعی همخوانی دارد، وبسایت (Cointelegraph) با عادلین ذولکفلی، یکی از مشاورین شرعی شرکت (Masryef Management House)، یکی از شرکت‌های مشاوره‌ای در خصوص بانکداری اسلامی، مصاحبه کرده است. از نظر عادلین، یک معامله عادی ارز دیجیتال با هدف سرمایه‌گذاری توسط اصول شرعی بانکداری مورد قبول است. اگرچه، شاید فعالیت‌های دیگر حرام باشد (کارهایی که با اصول شرعی و دینی، تضاد داشته باشد) که در آن صورت جایز نخواهند بود. او اضافه کرد:

 

blockquote

اگر توکن‌های دیجیتالی به عنوان یک دارایی در نظر گرفته شوند، قانون شریعت با آن سازگار است. علاوه بر این، باید یک ارزش اساسی و فایده‌ای در آن دارایی دیجیتالی باشد و تجارت و هدف آن هم کاملا با استاندارد‌های اصول اخلاقی همخوانی داشته باشد.    عادلین               

blockquote

به طور کلی، ارز دیجیتال‌های سازگار با شریعت اسلام می‌توانند مثل سایر دارایی‌های دیجیتال مرسوم دیگر داد و ستد شوند، ولی با اینحال چندین تفاوت کلیدی در آن‌ها وجود دارد. مثلا: 1) نمی‌توانند به عنوان سرمایه برای کمپانی‌هایی که در حوزه‌های خلاف قانون اسلام کار می‌کنند، استفاده شوند. 2) کارهای لازم باید انجام شود تا سرمایه‌گذاران فرصت برابری داشته باشند. 3) ناتوانی کاربران برای به کارگیری روش‌های تامین مالی مرسوم یا سرمایه‌گذاری در کمپانی‌های زیر فشار قرض‌های متعارف. 4) الزام نظارت بر فعالیت‌های سرمایه‌گزاری توسط شورای شرعی.

دستورالعمل‌های اصول شرعی قابل انعطاف هستند

پیرامون این موضوع که آیا دستورات قرآن می‌تواند مانع رشد اقتصاد مبتنی بر ارز دیجیتال در خاورمیانه شود یا خیر، بابک بهبودی، مدیر عامل شرکت تکنولوژیک (Synchronium) در مصاحبه با (Cointelegraph) گفت، قوانین شرعی همواره در حال پیشرفت است و پیوسته توسط متخصصان دینی به روز می‌شود تا مطابق با شرایط و موقعیت‌هایی که با استفاده از تکنولوژی‌های جدید به وجود می آید، باشد.

پیرامون این موضوع که آیا دستورات قرآن می‌تواند مانع رشد اقتصاد مبتنی بر ارز دیجیتال در خاورمیانه شود یا خیر، بابک بهبودی، مدیر عامل شرکت تکنولوژیک (Synchronium) در مصاحبه با (Cointelegraph) گفت، قوانین شرعی همواره در حال پیشرفت است و پیوسته توسط متخصصان دینی به روز می‌شود تا مطابق با شرایط و موقعیت‌هایی که با استفاده از تکنولوژی‌های جدید به وجود می آید، باشد.

بیشتر بخوانید: آیا خرید و فروش بیت‌کوین و استخراج آن قانونی است؟ related_content

البته او قبول کرد که ایده اساسی ارز دیجیتال برای اصول شرعی اسلام پدیده کاملا جدیدی است، بنابراین ممکن است اندکی زمان ببرد تا عالمان دینی آن را از فعالیت‌های حرام تمیز دهند. بهبودی همچنین یادآوری کرد که قبل از ظهور ارز دیجیتال، همین مسئله سازگاری با اصول شرعی اسلام در اوایل ظهور معاملات سهام و رواج آن در خاورمیانه دیده شده بود.

علاوه بر این، از آنجاییکه قوانین اسلامی نسبت به تشخیص منابع پول و استفاده از آن در فعالیت‌های اقتصادی بسیار حساس است، ارزهای دیجیتال به لطف سیستم مبتنی بر صداقت و شفافیت اطلاعاتش، می‌تواند در کنترل معاملات و پخش بودجه در روشی سازگار با اصول شرعی بسیار کارآمد باشد. بهبودی معتقد است که احتمال پذیرش ارز دیجیتال توسط بانک اسلامی کشور‌های عربستان سعودی، امارات متحده عربی و قطر بسیار بالاست. او افزود:

 

blockquote

در حال حاضر هم تعدادی از بانک‌های اسلامی در خاورمیانه در حال ارزیابی مزایای استفاده از بلاکچین و توکن‌های سهام برای محصولات اقتصادی خود هستند. البته، هنوز نمی‌توان گفت که کدام نوع از محصولات اقتصادی آن‌ها با بلاکچین و ارز دیجیتال سازگار خواهد بود.     بهبودی

blockquote

تایید شریعت، سرعت پذیرش را بالا می‌برد

لازم به ذکر است که تایید و بررسی عالمان دینی، بخش بسیار مهمی از پروسه‌های مربوط به راه‌اندازی دارایی دیجیتال سازگار با اصول شرعی است. بنابراین، پلتفرم‌ها و خدماتی که بتوانند قواعد و پروتکل‌هایی را برای بررسی عالمان دینی ایجاد کنند، می‌توانند به قبول سریعتر و ساده‌تر محصولات مبتنی بر ارز دیجیتال توسط دنیای اسلام، مفید باشند.

لازم به ذکر است که تایید و بررسی عالمان دینی، بخش بسیار مهمی از پروسه‌های مربوط به راه‌اندازی دارایی دیجیتال سازگار با اصول شرعی است. بنابراین، پلتفرم‌ها و خدماتی که بتوانند قواعد و پروتکل‌هایی را برای بررسی عالمان دینی ایجاد کنند، می‌توانند به قبول سریعتر و ساده‌تر محصولات مبتنی بر ارز دیجیتال توسط دنیای اسلام، مفید باشند.

در این رابطه، نبیل عیسی، یکی از شرکای موسسه بین المللی وکالتی (King & Spalding) در مصاحبه با (Cointelegraph) گفت اجرای خودکار سیاست‌های کامل و همه جانبه برای ابزار دیجیتال حیاتی است و به شرکت‌های خدمات مالی و وکلایشان کمک می‌کند تا با عاملان دینی کار کنند و دارایی‌های سازگار با دین ایجاد کنند.

با اینکه قواعد و دستورالعمل‌های سختگیرانه اسلام ممکن است در تصمیم سرمایه‌گذارانی که تمایل چندانی در ورود به این بازار ندارند تاثیر بگذارد، ولی یک محصول کاملا سازگار می‌تواند از صندوق‌های مرسوم در مالزی و کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس، بیشتر قابل عرضه در بازار باشد. عیسی همچنین گفت:

 

blockquote

به طور کلی، هیچ چیز یک سرمایه گذار غیر مسلمان را از سرمایه گذاری در یک محصول سازگار با اسلام باز نمی‌دارد، از این رو ایجاد و اطمینان از اینکه یک دارایی دیجیتال سازگار با اصول شرعی است، راه برای ورود سرمایه‌گذاران و افراد بیشتری باز می‌کند. در حقیقت، بسیاری از سرمایه‌گذاران غیر مسلمان از اینکه محصولات مختلف از اصول اخلاقی پیروی می‌کنند و شامل محصولات اقتصادی پر ریسک نمی‌شوند، راضی هستند و اغلب آن را محصولات اقتصادی "اخلاقی" می‌نامند.              عیسی

blockquote

در آخر بررسی‌های دقیقی هم باید روی کمپانی‌هایی انجام شود که هدف سرمایه‌گذاری هستند و ممکن است بخشی از درآمدشان از راه حرام به دست آید. مثلاً تشکیلاتی مثل سوپر مارکت‌ها، خطوط هوایی، هتل‌ها و رستوران‌ها. عیسی به این نکته اشاره کرد که معمولا اگر کمتر از 5 درصد از درآمد خالص یک کمپانی هدف از راه حرام به دست آید، میتوان را قبول کرد ولی آن را به عنوان درآمد حاشیه‌ای یا نصبی دسته بندی کرد.

دنیای اسلام باید آماده شود

بر خلاف برخی از تصورات غلط راجع به اسلام و ناسازگاری آن با ارز های دیجیتال، لازم به ذکر است که چهار مدرسه سنی اصلی به طور کل آیتم‌های غیر فیزیکی را به عنوان اموال معتبر قبول کرده اند، بنابراین معامله آن‌ها کاملا حلال است. اموال معنوی و علائم تجاری از جمله این دارایی‌های غیر فیزیکی هستند. از این رو، هر نوع دارایی معتبر دیگری هم می‌تواند تحت نظر اصول شرعی معامله شود. متیو مارتین، موسس و مدیر عامل شرکت Blossom Finance (یک پلتفرم سرمایه‌گذاری و سهام‌داری مبتنی بر بلاکچین که از اصول اسلامی تبعیت می‌کند)، در این باره به کوین‌تلگراف گفت:

"عاملان اصول شرعی مثل مفتی فراز آدم و مفتی محمد ابوبکر اعلام کردند که ارزهای دیجیتال از نظر اصول شرعی به عنوان پول شناخته می‌شوند و دکتر محمد داوودبکر گفت که ارز دیجیتال اغلب (نه همه) موارد مورد نیاز ارز اسلامی را دارد. با این وجود، توصیه می‌شود که مسلمانان تا جای ممکن با پول رایج معامله کنند."

همچنین با اینکه احتمالا ارز دیجیتال در آینده‌ای نزدیک توجه دنیای اسلام را به خود جلب می‌کند، بخش بزرگی از مشتقات دارایی‌های دیجیتالی با اصول شرعی سازگار نیستند و از این رو (به احتمال زیاد) در این مناطق قابل دسترس نخواهند بود. مارتین در این باره می‌گوید:

 

blockquote

نمی‌توانم تصور کنم که همه مشتقات از دارایی‌های دیجیتال با اصول شرعی سازگار باشند، مگر آنکه مثلاً مطالبات دریافتی آن دارایی را معامله کنید و همچنین خود را برای نوسانات قیمت آن آماده کرده باشید.مارتین

blockquote

آیا تصمیم مالزی تاثیر گذار است؟

در رابطه با اینکه اقدام اخیر مالزی در قانونی کردن معاملات ارز دیجیتال، چه تاثیری روی سایر کشور‌های اسلامی دارد، کلوین چوناه، موسس و مدیر عامل شرکت SINEGY، صرافی دیجیتالی دولتی مالزی، به کوین‌تلگراف گفت که جدیدترین تصمیم دولت مالزی می‌تواند روی صدور ارزهای دیجیتالی که از اصول اقتصاد اسلامی تبعیت می‌کنند، تاثیر بگذارد. او اضافه کرد:

در رابطه با اینکه اقدام اخیر مالزی در قانونی کردن معاملات ارز دیجیتال، چه تاثیری روی سایر کشور‌های اسلامی دارد، کلوین چوناه، موسس و مدیر عامل شرکت SINEGY، صرافی دیجیتالی دولتی مالزی، به کوین‌تلگراف گفت که جدیدترین تصمیم دولت مالزی می‌تواند روی صدور ارزهای دیجیتالی که از اصول اقتصاد اسلامی تبعیت می‌کنند، تاثیر بگذارد. او اضافه کرد:

 

blockquote

این فرصت می‌تواند مالزی را در به عنوان محلی برای رشد و شکوفایی نوآوری‌ها در کنار سازگاری با ارزش‌های اخلاقی و دینی، معرفی کند.             کلوین چوناه

blockquote

بهبودی هم چنین نظری دارد و معتقد است که در آینده‌ای نزدیک متخصصین دینی همه کشور‌های اسلامی می‌توانند قوانینی برای رویایی با مسائل مختلف مرتبط با ارزهای دیجیتال وضع کنند تا این دارایی دیجیتال به طور کامل برای جامعه اسلامی در دسترس باشد. در واقع او مدعی شد که برخی از کشور‌های اسلامی مثل ایران، ترکیه و امارات متحده عربی همین حالا هم قوانین اسلامی را در مورد مدیریت و معامله ارزهای دیجیتال وضع کرده اند.

در آخر مارتین گفت که به خاطر این حقیقت ساده که اصول شرعی در اصل نگران انباشت و افزایش ثروت است، توکن‌های دیجیتال به دولت‌های اسلامی قول هدایت سرمایه‌ها به بخش‌های کارآمدی مثل ارز دیجیتال را می‌دهد که همگی تحت اصولی مثل شفافیت و پاسخگویی عمل می‌کنند.

برخی از حوزه‌های ارز دیجیتال هنوز نیاز به بررسی دارند

با اینکه معاملات ارز دیجیتال می‌تواند با بخش بزرگی از اصول شرعی امروزه سازگاری داشته باشد، ولی وقتی صحبت از خرید و فروش مشتقات دارایی‌های دیجیتال می‌شود، اوضاع بسیار پیچیده می‌شود، مخصوصا چون بخش بزرگی از این حوزه به شدت طبیعتی نظری دارند و از این رو با اصول اساسی اقتصاد اسلامی ناسازگاری دارند. عیسی در این باره می‌گوید:

 

blockquote

در بسیاری از موارد، اگر مشتقات ارز دیجیتال شامل غرار (سطوح بالای ریسک و عدم اطمینان) شوند، با اصول شرعی ناسازگار خواهند بود. البته ما متوجه این موضوع شده ایم که مشتقات سازگار با شریعتی وجود دارد که با محدود کردن سطوح ریسک فعالیت می‌کنند. بنابراین، هر دارایی دیجیتالی باید ویژگی‌هایی مثل دارایی‌های غیر دیجیتال داشته باشند.           عیسی

blockquote

در آخر جورج سباستیائو، یکی از مشاوران حوزه بلاکچین و رئیس فناوری سابق کمپانی هواوی که اکنون ساکن دبی است می‌گوید، دنیای اسلام به جای تمرکز روی بازار مشتقات ارز‌های دیجیتال، فعلا باید روی بهره‌برداری از دارایی‌های سازگار با شریعتی که اکنون در دسترس هستند، تمرکز کند. مثل آن‌هایی که توسط املاک یا فلزات گرانبها پشتیبانی می‌شوند. گزینه‌ای که همواره می‌توان در ماه و سال‌های آینده هم آن را بررسی کرد. او در این باره می‌گوید:

 

blockquote

جامعه اسلامی محافظه کار است. بنابراین می‌توانم ایجاد چنین بازار‌هایی را در سال‌های دور تر تصور کنم، این کار حتما انجام می‌شود ولی نه به این زودی ها.             جورج سباستیائو

blockquote

 

 

آیا این مطلب برای شما مفید بود ؟

خوشحالیم این مطلب برای شما مفید بوده‌، لطفا برای حمایت از ما آن را با دوستان خود به اشتراک بگذارید

متاسفیم که این مطلب نتوانسته نظر شما را جلب کند. لطفا با نظرات و پیشنهادات‌ خود، ما را در بهبود همیشگی سایت یاری دهید.

ثبت نظر

نظر شما

شاید بخواهید بدانید
کمپین حمایتی مکرون برای کمک به لبنان، با استفاده از بلاکچین
محبوبترین ها
فناوری دفتر کل توزیع (DLT) یک سیستم دیجیتالی برای ثبت تراکنش‌هایی است که در آن تراکنش‌ها به همراه جزئیات در چندین محل و در یک زمان ثبت می‌شوند. برخلاف پایگاه‌های سنتی داده، دفاتر کل توزیع هیچ مرجع واحدی برای ذخیرهٔ داده ندارند.